Буряад Уласай Арадай Хуралай депутадууд «Хүдөө ажахые дэмжэхэ талаар улас түрын зарим тэды эрхэ нүхэсэлнүүдээр нютагай өөрын хүтэлбэринүүдэй зургаануудые олгохо тухай» Буряад Уласай хуулида заһабарилгануудые түрүүшын уншалгаар абаба. Тэдэ заһабарилгануудай ëһоор, һүнэй зүйлнүүдые дүүрэн хэмжээндэ болбосоруулхын тулада мал баридаг зонһоо һү худалдажа абахын орондо тэдэнэртэ малаа үсхэбэрилжэ байхыень баадхаха хүсэлһөө зарим гаргашануудыень даалсаха эрхэ нютагай засагуудта үгтэбэ.
Тиигэһээр байтар эбэртэ бодо малай тоо толгой хаа хаагуур олон болохо жэшээтэй. Тэрээнһаа гадна, мал баридаг ажахынуудта үйлэдбэриин һайн шанартай хүрэнгөөр үхэр малаа хүрэнгэлхые баадхахын тулада урмашуулгын нэмэри мүнгэ тэрэ хараална. Дурадхагдаһан энэ бодолнууд 2018 ондо өөрын үрэ дүнгүүдые асараа. Тиин малай тоо толгойншье, һаагдаһан һүнэйшье хэмжээн ехэ болоһон байна. Нëдондоной баримтануудаар, эбэртэ бодо малай тоо толгой - 6%-р, һүнэй хэмжээн – 13%-р дээшэлүүлэгдээ.
Бүхыдөө энэ хэрэгтэ уласай һанһаа 8 сая түхэриг мүнгэн гаргашалгдахаар түсэблэгдэнэ. Мал үсхэбэрилэгшэдые урмашуулга юрэнхыдөө тусхайлаха болоно: тиигэжэ, дүн хамта 2-һоо 3 мянган килограмм хүрэтэр жэн татагшадта толгойн 2,5 мянган түхэриг түлэгдэхэ, харин 3-һаа дээшэ мянган жэн таталгатай зондо толгой бүриин гурбан мянган түхэриг урмашуулга хараалагданхай.
Депутат Валерий Цыремпиловай тэмдэглэһээр, эды шэнээн мүнгэн һү үйлэдбэрилгын хэмжээ дээшэлүүлхын тулада үшөөл хүрэхэгүй. «Иимэрхүү хэмжээнүүд юрэ тоосоонһоо ондоо булюу юумэ балай асарнагүй гээд бидэ өөһэдөө хаража байна ха юм бибди. Хари тээһээ асарһан бэшэ, харин нютаг дээрээ бараг шанарай һү абаха гэбэл, эдэ мэтын гуримуудые эгсэ һэлгүүлхэ шухала. Үмсэдөө 10-15 мал баридаг зонуудтай тусхай хэлсээнүүдые баталжа байбал дээрэ һэн. Эгээл тэд зон малайнгаа тоо толгой олон болгохо шадалтай. Тиигэбэлнай улас орон доторнай һүнэй зүйлэй хэмжээн дээшэлжэ, дэлгүүрмнайшье дүүрэхэ байгаа», - гээд тэрэ дурадхаба.
Цыденоай тэмдэглэһээр, үмсын ажахынуудые тэдхэхые хуули ëһын буруушаагашье хадань, һү буйлуулагшадые тэдхэхэдэ болоно. «Һү худалдажа абахада сэнгыень нэмэбэл, улад зон урмашаха бэлэй. Тэрэнь һураггүй дээшэ үрэ дүнтэй байхань лабтай», - гээд депутат бодомжолно.
